ارزیابی و تحلیل پراکنش شهری کرکوک با تاکید بر تغییرات کاربری اراضی
جنار صالح قادر زنکنه
برنامه ریزی و علوم محیطی
۱۴۰۱
۱۰۷ص.
سی دی
کارشناسی ارشد
برنامه ریزی شهری
۱۴۰۱/۰۶/۲۹
در سال های طولانی از بدو پیدایش شهرنشینی تا حال حاضر، علیرغم تمام تغییرات ساختاری، شهرها همواره با واقیعتهای مانند افزایش سریع جمعیت و بالا رفتن تراکم آن روبه رو بوده است که این امر به نوبه خود گسترش فیزیکی شهرها را به وجود آورده است. این افزایش جمعیت باعث افزایش ساخت و سازهای شهری، به خصوص واحدهای مسکونی شده و تغییراتی در ساختار کاربری شهری ایجاد کرده است. این تغییرات و گسترش در شهرها فرایندی مداوم و پویا است که طی آن محدوده شهر و فضاهای کالبدی آن در جهات افقی و عمودی از حیث کمی و کیفی افزایش می یابد. اگر این روند سریع و بی برنامه باشد به ترکیب فیزیکی نامناسبی از فضاهای شهری منجر خواهد شد و موجب تغییر در کاربری زمین های اطراف شهر خواهد شد. این تحقیق به بررسی و ارزیابی میزان و جهات گسترش کالبدی-فضایی شهر و شناسایی میزان تخریب ایجاد شده در اراضی کشاورزی در نتیجه گسترش غیر اصولی شهر پرداخته است تا پراکنش شهری کرکوک را مورد ارزیابی قرار دهد. پژوهش حاضر به لحاظ هدف کاربردی توسعه ای و روش آن توصیفی تحلیلی است و روش گرد آوری اطلاعات به شیوه ی کتابخانه ای و اسنادی تهیه شده و همچنین داده و اطلاعات نقشه های مورد نظر با مراجعه به ادارات و سازمان های مربوطه شهر کرکوک استخراج شده است. نحوه توسعه کالبدی این شهر طی سال های 1990 تا 2020 با توجه به عکس های هوایی برگرفته از Google Earth تهیه و سپس با زمین مرجع و ژئو رفرنس کردن در محیط نرم افزار Arc GIS 10.8 مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفته است. طبق نتایج، این شهر تعداد زیادی از کارگران در شرکتهای نفت و گاز و از اقصی نقاط کشور جذب کرده که باعث افزایش جمعیت شده و همچنین وجود فرصتهای شغلی در بهبود وضعیت اقتصادی و وضعیت معیشتی و بهداشتی شهر تاثیر گذاشته به گونه ای که توسعه کالبدی- فضایی شتابان شهر کرکوک طی سال های ذکر شده از مساحت شهر از 42 کلیومترمربع به بیش از 134 کیلومتر مربع (حدود 3 برابر) رسیده است. این رشد شتابان و متمرکز منابع اکولوژیک از جمله خاک های حاصلخیز، منابع معدنی، منابع آب سطحی و زیرزمینی را تخریب کرده است. با عنایت به افزایش جمعیت شهر از حدود 300 هزار نفر در سال 1990 به بیش از یک میلیون نفر در سال 2020 شهر با افزایش تراکم مواجه گردید و این رشد پراکنده شهر را موجب گرددیه است.
فاقد چکیده لاتین
Evaluation and analysis of Kirkuk urban Sprawl with emphasizing Land use changes