بررسی فیتوشیمیایی اندامهای رویشی و زایشی در دو گونه از گون های شمال غرب کشور
/مجید امینی
تبریز:دانشگاه تبریز، زیست گیاهی فیزیولوژی گیاهی
۱۱۵ص.
:مصور،جدول،نمودار۳۰*۲۹س.م+لوح فشرده
چاپی
واژه نامه بصورت زیرنویس
کتابنامه ص.:۸۹-۹۹
کارشناسی ارشد
زیست گیاهی فیزیولوژی گیاهی
۱۳۸۸/۱۱/۳۰
تبریز:دانشگاه تبریز، زیست گیاهی فیزیولوژی گیاهی
با نام علمی (.( Astragalus L بزرگترین جنس گیاهان آوندی و متعلق به تیره لگومینوزه با حدود۲۵۰۰ - ۳۰۰۰گونه است .گون شامل گونههائی است که بدلیل استفاده خوراکی و یا داروئی مهم میباشند .امروزه از مواد شیمیائی موجود در گونها برای درمان بسیاری از بیماریها استفاده میشود .هر چند گونههای زیادی از نظر ترکیب شیمیائی از جمله فلاونوئیدها، اسیدهای آمینه غیر پروتیئنی، ساپونین ها، آلکالوئیدها، استرولها و غیره مورد بررسی بودهاند، ولی تاکنون گونهای ایران از نظر ترکیب شیمیائی مورد بررسی و شناسائی محدودی قرار گرفتهاند .هدف این پژوهش بررسی فیتوشیمیائی چند گونه گون رشد یافته در شمالغرب ایران است .بدین منظور اندامهای دو گون--ه گ--ون رشد یافته در شمالغرب ای--ران شامل A. sahendi و A. tabrizianus مورد بررسی فیتوشیمیایی قرار گرفتند .جهت مقایس ترکیبات آلی فرار، اسانس گونه ها به دلیل نامهای A. caspicus، ,A. compactus ,A. odoratus A. microcephalus و .lagopoeides A نیز بررسی شدند .انتخاب این گونهها به دلیل بومی بودن آنها و ناشناخته بودن گون ترکیبات شیمیایی موجود در آنها انجام شد .در بررسیهای فیتوشیمیائی، از روشهای مختلف کروماتوگرافی بویژهMS- GC، VLC ,TLC و HPLC و نیز روشهای تعیین ساختار مواد از جمله طیف سنجی NMR استفاده شد.بررسیهای فیتوصشیمیایی انجام شده به دو دسته کلی تقسیم شدند .دسته اول شامل اسانسگیری از اندامهای زایشی تازه گونهها و بررسی توسط دستگاهMS - GCمیباشد .دسته دوم مربوط به عصارهگیریهای مختلف ازریشه خشک شده گونه A. tabrizianus میباشد که توسط متدهای VLC ,TLC و HPLC مورد بررسی قرار گرفتند .بررسیهای انجام شده روی اسانسهای حاصل از اندامهای زایشی گونههای مورد نظرمنجر به شناسائی دقیق، با ترکیبات اصلی بیشتر نسبت به پژوهشهای قبلی صورت گرفته، گردید .ترکیبات آلی استخراج شده از گلهای A. sahendi درکل شامل ۴۸ ترکیب معطر بود که غالبا چربی دوست بودند و اسکلت آلیفاتیک و ترپنوئیدی داشتند .عمده ترکیبات فرار این گونه، ترکیبات الکلی( (۲۳/۳۸ ، آلکانی( (۰۴/۳۲ ، آلدئیدی( (۲۴/۱۳ ، کتونی ( (۵۰/۱۱ و استری ( (۱۶/۴ تا ۲۰ کربن تشخیص داده شدند.terpinolene (-. alphaهیدروکربن (با مقدار ۶۴ /۱۹بیشترین سهم را در مقدار اسانس دارا بود .گر چهTetradecanol - ۲فراوانترین الکل بود، اما چندین عضو از ترکیبات مونو و سزکوئیترپنی نظیرThymol ، -Terpineol،Geraniol- cis،Geraniol- trans،Nerolidol isomer ،Farnesol و - Bisabololنیز شناسائی شدند .اکثر ترپنوئید-های شناسائی شده بعنوان ترکیبات معطر گلها دربسیاری از گیاهان جهت گردهافشانی با حشرات نقش مهمی ایفا میکنند.از گلهای A. tabrizianus در مجموع ۱۳ ترکیب آلی فرار شناسایی شد که عمده ترکیبات فرار این گونه، ترکیبات الکلی( (۴۶/۳۸ ، آلکانی( (۷۶/۳۰ ، اسید چرب(۳۸/۱۵)، کتونی ( (۶۹/۷ و آلدئیدی ( (۶۹/۷ با تعداد کربن کمتر از ۳۰ می-باشدTetradecanol -. ۲با ۶۶/۱۷ بیشترین سهم را در مقدار اسانس دارا بودUndecanol- ۲،Hexadecanal ،trimethyl-Pentadecanone,۶,۱۰,۱۴- ۲،Pentadecanol- ۲، ,Eicosane Palmitic acid وtetradecanol- ۲، ۷ترکیب مشترک بین این دو گونه میباشند که در میان آنها ترکیبtrimethyl -Pentadecanone,۶,۱۰,۱۴-۲بین تمام گونههای بررسی شده دیگرنیز مشترک است .از ریشه گونه A. tabrizianus با روش HPLC تعداد ۱۷ ترکیب از عصاره متانولی جداسازی گردید که فقط ترکیب شماره ۳ فراکسیون ۲۰ با استفاده از طیفهای NMR تشخیص داده شد .این ترکیب یک دی گلیکوزید فنولیک بود همچنین توسط روش TLC از عصارهn -هگزانی، ۳ ترکیب جداسازی شد که تنها ترکیب شماره ۳ با تفسیر طیفهای NMR بعنوان یک اسید چرب غیر اشباع مورد شناسائی قرار گرفت.
.eicosane and palmitic acid, are the seven compounds that were common in these two species.Seventeen compounds of metanol extract was isolated from A. tabrizianus root by HPLC method and just compound number ۳ with ۲۰ fraction could be recognized by using NMR spectra. This compound was a diglycosides phenolic. Furthermore three compounds were separated from n-hexan extract by TLC method. It was compound number ۳ that was identified by NMR spectra interpretation and was a non-saturated fatty acidخ ۲-tetradecanol خ۲-pentadecanol خ۲-pentadecanone,۶,۱۰,۱۴-trimethy خhexadecanal خchemical compounds of Astragalus species have been limitedly identified. The goal of this research was phytochemical investigation of some species of Astragalus growing in Iran. For this purpose, reproductive organs of two species of Astragalus developed in north-west of Iran have been studied phytochemically including A. sahendi and A. tabrizianus for identifying volatile organic compounds (VOC). Besides the root of A. tabrizianus was phytochemically studied. For comparing VOC, the essential oil of other species called A. caspicus, A. compactus, A. odoratus, A. microcephalus and A. lagopoeides were studied. These species are endemic to Iran and did not studied phytochemically so far. In phytochemical studies different chromatography methods were used specially GC-MS, TLC, VLC and HPLC.Phytochemical studies are divided into two main classes. The first one includes analysis of essential oils which were obtained by hydrodistillation in a modified clevenger extractor and the composition of essential oils of flowers of the species were determined by coupled GC-MS analysis. The second one is related to different expressions from dried roots of A. tabrizianus that were studied by VLC, TLC and HPLC methods. These two classes of studies lead to an accurate identification of compounds, with more main compounds regarding to previous researches. As a whole the extracted organic compounds from A. sahendi flowers includes ۴۸ compounds, which were united by their terpenoid or aliphatic skeletonsand low molecular weigh . The main volatile compound of these species are alcohols (۳۸.۲۳ ), alkans (۳۲.۰۴ ), aldehydes (۱۳.۲۴ ), ketones (۱۱.۵۰ ) and esters (۴.۱۶ ) up to C۲۰ . Alpha-terpinolen (Hydrocarbon) with ۱۹.۶۴ includes the most portion in essential oil. ۲-tetradecanol is the plentiful alcohol and several parts of mono and sesquiterpen compounds were identified such as farnesol, cis- and trans geraniol, ?-bisabolol, nerolidol isomer, ?-terpineol, ?-terpinolene and thymol. All of these terpenoids play an important role as flower VOCs in some of the plants for pollination with insects. Totally ۱۳ VOCs were identified from A. tabrizianus flowers and their main volatile compounds were alcoholic compounds (۳۸.۴۶ ), alkans (۳۰.۷۶ ), fatty acids(۱۵.۳۸ ), aldehydes(۷.۶۹ ), ketones (۷.۶۹ ) and less than C۳۰. ۲-tetradecanol with ۱۷.۶۶ had the most portion in essential oil. ۲-undecanol ,۵ The genus Astragalus is generally considered as the largest genus of the vascular plants with an estimated namber of ۲۵۰۰-۳۰۰۰ species. Astragalus includes some species that are significant because of edible and pharmaceutical usage. Nowadays, Astragalus is used for treatment of a variety of diseases. Although many species have been studied regarding the chemical compounds such as flavonoids, non-protein amino acids, saponins, alkaloids, steroles, and